Μελέτη σε εκατοντάδες χιλιάδες ανθρώπους από όλο τον κόσμο αποκαλύπτει την ηλικία όπου η «καμπύλη της ευτυχίας» κάνει τη μεγαλύτερη πτώση.

Θα ξεκινήσουμε από τα κακά νέα: Υπάρχει μια περίοδος στη ζωή όπου, κατά μέσο όρο, η αίσθηση ευτυχίας φαίνεται να μειώνεται περισσότερο. Δεν πρόκειται για μια «κρίση» που βιώνουν όλοι, αλλά για ένα μοτίβο που έχει παρατηρηθεί σε μεγάλες διεθνείς μελέτες: η λεγόμενη «καμπύλη της ευτυχίας» δείχνει ότι η ικανοποίηση από τη ζωή μειώνεται σταδιακά κατά τις δεκαετίες της ενηλικίωσης και φτάνει στο χαμηλότερο σημείο της γύρω στα 47-48 χρόνια.

Η έρευνα του οικονομολόγου David Blanchflower από το Dartmouth College, η οποία ανέλυσε δεδομένα από περίπου 500.000 ανθρώπους σε 132 χώρες, έδειξε ότι στις ανεπτυγμένες χώρες η ευτυχία φαίνεται να βρίσκεται στο χαμηλότερο επίπεδο γύρω στην ηλικία των 47,2 ετών, ενώ στις αναπτυσσόμενες χώρες λίγο αργότερα, γύρω στα 48,2 έτη.

Το εύρημα αυτό ενισχύει τη θεωρία της «καμπύλης U» της ευτυχίας: στα πρώτα χρόνια της ενήλικης ζωής έχουμε συχνά υψηλές προσδοκίες και στόχους, στη συνέχεια ακολουθεί μια περίοδος μεγαλύτερων πιέσεων και ευθυνών, ενώ αργότερα στη ζωή πολλοί άνθρωποι αναφέρουν ξανά υψηλότερα επίπεδα ικανοποίησης.

 Γιατί η μέση ηλικία μπορεί να είναι πιο δύσκολη;
Οι άνθρωποι γύρω στα 40 και 50 συχνά βρίσκονται σε μια απαιτητική φάση ζωής. Είναι η εποχή όπου πολλοί καλούνται να ισορροπήσουν πολλές διαφορετικές ανάγκες ταυτόχρονα: την ανατροφή παιδιών, τις επαγγελματικές απαιτήσεις, οικονομικές υποχρεώσεις, αλλά και τη φροντίδα ηλικιωμένων γονιών. Η λεγόμενη «γενιά του σάντουιτς» βρίσκεται συχνά ανάμεσα σε δύο γενιές που χρειάζονται υποστήριξη: στα παιδιά που μεγαλώνουν και στους γονείς που γερνούν. Αυτή η αυξημένη ευθύνη μπορεί να δημιουργήσει έντονο στρες και να επηρεάσει την ψυχική ευεξία. Παράλληλα, για αρκετούς ανθρώπους αυτή είναι μια περίοδος απολογισμού. Μπορεί να κοιτάζουν πίσω στις επιλογές τους, να αναρωτιούνται αν ακολούθησαν τον δρόμο που πραγματικά ήθελαν ή να αισθάνονται αβεβαιότητα για την επόμενη φάση της ζωής τους.

Η ευτυχία μπορεί να επιστρέψει
Ευτυχώς, υποάρχουν και καλά νέα, καθώς η ίδια έρευνα όμως φέρνει και ένα αισιόδοξο μήνυμα. Για πολλούς ανθρώπους, μετά το χαμηλότερο σημείο της μέσης ηλικίας, η ευτυχία αρχίζει ξανά να αυξάνεται. Οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι αυτό μπορεί να συμβαίνει επειδή με τα χρόνια αλλάζουν οι προσδοκίες μας, μαθαίνουμε να εκτιμούμε περισσότερο όσα έχουμε και δίνουμε μεγαλύτερη αξία σε διαφορετικές πτυχές της ζωής πέρα από την επαγγελματική επιτυχία ή την επίτευξη στόχων. Η ευτυχία τελικά δεν φαίνεται να εξαρτάται μόνο από το τι πετυχαίνουμε, αλλά και από το πώς μαθαίνουμε να βλέπουμε τη ζωή μας.

Μικρές αλλαγές, όπως η καλλιέργεια ευγνωμοσύνης, η σύνδεση με ανθρώπους που μας κάνουν καλό, η φροντίδα του σώματος και της υγείας μας, αλλά και η δημιουργία χώρου για πράγματα που μας δίνουν νόημα, μπορούν να συμβάλουν σε μια καλύτερη καθημερινότητα σε κάθε ηλικία.

Αρκεί να θυμόμαστε ότι η μέση ηλικία δεν είναι το τέλος μιας διαδρομής, αλλά μια περίοδος επαναπροσδιορισμού και για πολλούς ανθρώπους η αρχή μιας πιο ουσιαστικής φάσης ζωής.