Η καλή ισορροπία δεν μας βοηθά μόνο να στεκόμαστε σταθερά, αλλά και να συνεχίζουμε να περπατάμε, να ανεβαίνουμε σκάλες και να κινούμαστε με ασφάλεια και αυτοπεποίθηση όσο μεγαλώνουμε.

Όταν μιλάμε για άσκηση, συνήθως σκεφτόμαστε τη δύναμη, την αντοχή, το περπάτημα, τις ασκήσεις ενδυνάμωσης και ό,τι αυτά περιλαμβάνουν, θεωρώντας ολοκληρωμένο το πρόγραμμα που τα περιλαμβάνει όλα. Υπάρχει όμως μία ικανότητα που συχνά μένει στο περιθώριο, παρότι τη χρησιμοποιούμε σχεδόν σε κάθε μας βήμα: η ισορροπία.

Η καλή ισορροπία δεν μας χρειάζεται μόνο για να στεκόμαστε όρθιοι χωρίς να πέφτουμε. Μας επιτρέπει να κινούμαστε με ασφάλεια, να αλλάζουμε κατεύθυνση, να ανεβαίνουμε σκάλες, να περπατάμε σε ανώμαλο έδαφος και να αντιδρούμε γρήγορα όταν χάνουμε στιγμιαία τη σταθερότητά μας.

Γιατί η ισορροπία γίνεται πιο σημαντική με την ηλικία;
Η ισορροπία είναι αποτέλεσμα της συνεργασίας πολλών συστημάτων του οργανισμού. Ο εγκέφαλος λαμβάνει πληροφορίες από την όραση, το αιθουσαίο σύστημα του έσω αυτιού και την ιδιοδεκτικότητα, την ικανότητα δηλαδή να αντιλαμβανόμαστε τη θέση και την κίνηση του σώματός μας. Με την ηλικία, ορισμένες από αυτές τις λειτουργίες μπορεί να γίνονται λιγότερο αποτελεσματικές, ενώ παράλληλα, η σταδιακή απώλεια μυϊκής δύναμης και η μειωμένη ταχύτητα αντίδρασης μπορούν να δυσκολέψουν την ανάκτηση της σταθερότητας όταν σκοντάψουμε ή κάνουμε μια απότομη κίνηση. Γι’ αυτό η προπόνηση ισορροπίας δεν είναι κάτι που χρειάζεται να περιμένουμε μέχρι να εμφανιστεί αστάθεια. Όπως γυμνάζουμε τους μυς μας για να διατηρήσουμε τη δύναμή τους, μπορούμε να εξασκούμε και την ισορροπία μας.

3 απλές ασκήσεις που έχουν πρακτική αξία
Στάση στο ένα πόδι
Σταθείτε δίπλα σε έναν τοίχο ή μια σταθερή καρέκλα, ώστε να μπορείτε να στηριχθείτε αν χρειαστεί. Σηκώστε το ένα πόδι από το έδαφος και προσπαθήστε να διατηρήσετε τη θέση σας για λίγα δευτερόλεπτα. Επαναλάβετε και με το άλλο πόδι. Η άσκηση εξασκεί τη σταθερότητα όταν το σώμα στηρίζεται στο ένα πόδι –κάτι που συμβαίνει πολύ συχνά στην καθημερινότητα, για παράδειγμα όταν ανεβαίνουμε σκάλες.

Σήκωμα από την καρέκλα
Καθίστε σε μια σταθερή καρέκλα και σηκωθείτε αργά, χωρίς να χρησιμοποιήσετε τα χέρια, εφόσον μπορείτε. Στη συνέχεια καθίστε ξανά ελεγχόμενα. Η συγκεκριμένη κίνηση συνδυάζει δύναμη στα πόδια με έλεγχο του κορμού και σταθερότητα. Και, κυρίως, είναι μια κίνηση που κάνουμε καθημερινά.

Περπάτημα φτέρνα–δάχτυλα
Περπατήστε αργά σε ευθεία, τοποθετώντας τη φτέρνα του ενός ποδιού ακριβώς μπροστά από τα δάχτυλα του άλλου. Κάντε λίγα βήματα και χρησιμοποιήστε έναν τοίχο ή άλλη σταθερή επιφάνεια για ασφάλεια. Η άσκηση απαιτεί μεγαλύτερο έλεγχο της θέσης του σώματος ενώ αυτό κινείται, επομένως προσεγγίζει περισσότερο τις πραγματικές απαιτήσεις της καθημερινής μετακίνησης.

Δεν χρειάζεται να περιμένετε να χάσετε την ισορροπία σας
Η προπόνηση ισορροπίας δεν χρειάζεται να είναι περίπλοκη ούτε να απαιτεί πολύ χρόνο. Μπορεί να ενσωματωθεί σε ένα ευρύτερο πρόγραμμα άσκησης μαζί με ενδυνάμωση και αερόβια δραστηριότητα, δημιουργώντας ένα πιο ολοκληρωμένο πρόγραμμα για τη διατήρηση της φυσικής λειτουργικότητας όσο μεγαλώνουμε. Και μην ξεχνάτε ότι στόχος δεν είναι απλώς να γυμναζόμαστε για να έχουμε καλύτερη φυσική κατάσταση. Είναι να μπορούμε να κινούμαστε με αυτοπεποίθηση και ασφάλεια στην καθημερινότητά μας. Αν υπάρχει σημαντική αστάθεια, ζάλη ή ιστορικό πτώσεων, οι ασκήσεις ισορροπίας θα πρέπει να προσαρμόζονται στις δυνατότητες του κάθε ατόμου και, όπου χρειάζεται, να γίνονται με την καθοδήγηση επαγγελματία υγείας ή άσκησης.