Τα ωμέγα-3 λιπαρά οξέα έχουν συνδεθεί με σημαντικά οφέλη για την καρδιαγγειακή υγεία και συχνά αποτελούν μέρος της καθημερινής ρουτίνας όσων θέλουν να προστατεύσουν την καρδιά τους. Ωστόσο, το γεγονός ότι ένα θρεπτικό συστατικό είναι ωφέλιμο δεν σημαίνει απαραίτητα ότι η λήψη του σε μορφή συμπληρώματος προσφέρει τα ίδια οφέλη σε όλους. Μάλιστα, οι νεότερες επιστημονικές συστάσεις βάζουν ορισμένα όρια στη χρήση τους για την πρόληψη των καρδιαγγειακών νοσημάτων.

 Τι λένε οι νεότερες επιστημονικές συστάσεις;
Μια νέα επιστημονική δήλωση του Αμερικανικού Κολλεγίου Καρδιολογίας (American College of Cardiology – ACC), που δημοσιεύτηκε τον Σεπτέμβριο του 2026 στο Journal of the American College of Cardiology, επανεξετάζει τον ρόλο της διατροφής στην πρόληψη και διαχείριση των καρδιαγγειακών νοσημάτων. Μεταξύ άλλων, επισημαίνει ότι τα ωμέγα-3 λιπαρά οξέα είναι προτιμότερο να προσλαμβάνονται μέσω της τακτικής κατανάλωσης ψαριών, στο πλαίσιο μιας ισορροπημένης διατροφής, ενώ δεν συστήνεται η συστηματική λήψη συμπληρωμάτων ωμέγα-3 για την πρωτογενή πρόληψη των καρδιαγγειακών νοσημάτων. Αυτό σημαίνει ότι, εάν είστε υγιείς και δεν έχετε κάποιον ειδικό ιατρικό λόγο για τη λήψη τους, δεν υπάρχουν επαρκή δεδομένα που να δικαιολογούν την καθημερινή χρήση τους αποκλειστικά και μόνο για την προστασία της καρδιάς.

Γιατί δεν αρκεί να παίρνουμε ωμέγα-3 σε κάψουλες;
Τα ωμέγα-3, και ειδικότερα τα EPA (εικοσαπενταενοϊκό οξύ) και DHA (δοκοσαεξαενοϊκό οξύ), συμμετέχουν σε σημαντικές λειτουργίες του οργανισμού. Έχουν αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες και συμβάλλουν, μεταξύ άλλων, στη ρύθμιση των τριγλυκεριδίων. Ωστόσο, οι μελέτες που έχουν εξετάσει τη λήψη συμπληρωμάτων και την πρόληψη καρδιαγγειακών επεισοδίων δεν έχουν δώσει ομοιόμορφα αποτελέσματα. Σε αρκετές μεγάλες κλινικές δοκιμές, οι συνήθεις δόσεις συμπληρωμάτων δεν οδήγησαν σε σημαντική μείωση των καρδιαγγειακών συμβάντων στον γενικό πληθυσμό. Επιπλέον, η λήψη υψηλών δόσεων μπορεί να συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο κολπικής μαρμαρυγής σε ορισμένες ομάδες.

Πότε μπορεί να έχουν θέση τα συμπληρώματα;
Αυτό δεν σημαίνει ότι τα ωμέγα-3 δεν έχουν θεραπευτική αξία. Σε συγκεκριμένες περιπτώσεις, όπως σε άτομα με αυξημένα τριγλυκερίδια και υψηλό καρδιαγγειακό κίνδυνο, μπορεί να χορηγηθούν ειδικά φαρμακευτικά σκευάσματα ωμέγα-3, υπό ιατρική παρακολούθηση. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η icosapent ethyl, μια υψηλής καθαρότητας μορφή EPA, για την οποία έχουν καταγραφεί καρδιαγγειακά οφέλη σε επιλεγμένους ασθενείς υψηλού κινδύνου. Δεν πρόκειται, όμως, για ένα κοινό συμπλήρωμα ιχθυελαίου που μπορούμε να προμηθευτούμε χωρίς ιατρική καθοδήγηση.

Εμμηνόπαυση: Χρειάζονται οι γυναίκες περισσότερα ωμέγα-3;
Η εμμηνόπαυση είναι μια περίοδος κατά την οποία η καρδιαγγειακή υγεία χρειάζεται μεγαλύτερη προσοχή. Η μείωση των οιστρογόνων συνοδεύεται συχνά από δυσμενείς μεταβολές στο λιπιδαιμικό προφίλ, όπως αύξηση της LDL χοληστερόλης και ενδεχομένως των τριγλυκεριδίων. Σε αυτό το πλαίσιο, τα ωμέγα-3 έχουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς συμβάλλουν στη μείωση των αυξημένων τριγλυκεριδίων, ωστόσο, δεν υπάρχουν επαρκή στοιχεία που να δικαιολογούν τη συστηματική λήψη συμπληρωμάτων από όλες τις γυναίκες μετά την εμμηνόπαυση. Η επαρκής πρόσληψη μέσω της διατροφής, με τακτική κατανάλωση λιπαρών ψαριών, παραμένει μια σημαντική επιλογή, ενώ η ανάγκη συμπληρωματικής χορήγησης θα πρέπει να αξιολογείται εξατομικευμένα, με βάση το λιπιδαιμικό προφίλ και τον συνολικό καρδιαγγειακό κίνδυνο.

Πού θα βρούμε τα ωμέγα-3;
Η καλύτερη προσέγγιση για τον γενικό πληθυσμό είναι να εντάσσουμε τακτικά στη διατροφή μας τροφές πλούσιες σε ωμέγα-3. Τα λιπαρά ψάρια, όπως οι σαρδέλες, το σκουμπρί, ο σολομός, η ρέγγα και ο γαύρος, αποτελούν σημαντικές πηγές EPA και DHA. Παράλληλα, ο λιναρόσπορος, τα καρύδια, οι σπόροι chia και ορισμένα φυτικά έλαια προσφέρουν ALA (α-λινολενικό οξύ), ένα φυτικό ωμέγα-3 που ο οργανισμός μπορεί να μετατρέψει σε EPA και DHA, αν και η μετατροπή αυτή είναι περιορισμένη.

Το βασικό συμπέρασμα είναι ότι η καρδιαγγειακή προστασία δεν εξαρτάται από μία κάψουλα, αλλά από το συνολικό διατροφικό πρότυπο. Η ποικιλία φυτικών τροφίμων, η τακτική κατανάλωση ψαριών, η επιλογή καλών πηγών λιπαρών και ο περιορισμός των υπερεπεξεργασμένων τροφίμων έχουν πολύ μεγαλύτερη σημασία από την αυθαίρετη προσθήκη ενός συμπληρώματος στην καθημερινότητά μας.

Πηγές
https://www.jacc.org/doi/10.1016/j.jacc.2026.08.025
https://www.jacc.org/doi/10.1016/j.jacc.2025.11.016
https://ods.od.nih.gov/factsheets/Omega3FattyAcids-HealthProfessional/?cid=24333
https://www.heart.org/en/healthy-living/healthy-eating/eat-smart/fats/fish-and-omega-3-fatty-acids